Thiết kế nhà xưởng là bước đầu tiên và chính là giai đoạn quan trọng, khởi đầu sự thành công của một công trình xây dựng. Đây là giai đoạn không chỉ đảm bảo tính thẩm mỹ cao, mà còn đáp ứng các yêu cầu sử dụng của chủ đầu tư và đảm bảo độ bền vững của công trình qua thời gian dài sử dụng.
Vậy thiết kế nhà xưởng là giai đoạn nào và tại sao chủ đầu cần phải đầu tư sâu vào giai đoạn này! Cùng BIC giải đáp các vấn đề này trong bài viết sau!
Thiết kế nhà xưởng công nghiệp cần thực hiện đúng quy trình, bài bản. Việc hợp tác với các công ty thiết kế xây dựng uy tín có nhiều năm kinh nghiệm trong cùng lĩnh vực là điều mà chủ đầu tư cần cân nhắc. Nhà xưởng luôn giữ vai trò quan trọng trong quá trình sản xuất và kinh doanh của doanh nghiệp, chính vì thế mỗi giai đoạn cần được đầu tư kỹ lưỡng nhất là khâu thiết kế trước khi bắt tay xây dựng một nhà xưởng hoàn chỉnh.
Một bản thiết kế phải được các kỹ sư, kiến trúc sư tính toán kỹ lưỡng về mặt logic và các thông số kỹ thuật nhằm đảm bảo công năng sử dụng, độ bền bỉ theo thời gian và tiêu chuẩn hóa về mặt pháp lý.
Theo TCVN 2737:1995, trong thiết kế nền nhà xưởng công nghiệp cần phải được tuân thủ theo các tiêu chuẩn sau nhằm đảm bảo tính pháp lý và yêu cầu kỹ thuật:
- Nền đất yếu: Cần được xử lý đất nên bằng các phương án phù hợp theo địa chất.
- Kết cấu nền: Đáp ứng công nghệ và điều kiện sử dụng, có thể áp dụng các phương án phổ biến gồm: bê tông, bê tông cốt thép, gạch xi măng, ván, gỗ, chất dẻo, thép.
- Mặt nền: Cần trang bị lớp lót móng cứng, xây dựng hệ thống thoát nước đúng quy định. Thiết kế mặt nền phải cao hơn móng, độ chênh lệch sẽ khác nhau phụ thuộc vào điểm đặt cột: 0.2m (cột thép), 0.15m (cột bê tông cốt thép), 0.5m (cột khung chèn tường).
- Nền hè: Rộng 0.2-0.8m, dốc 1-3%.
- Nền bê tông là loại nền phổ biến nhất trong nhà xưởng công nghiệp hiện nay: Chia ô tối đa 0.6m, lớp lót dày 0.1m, mạch chèn bằng bitum.
Móng nhà xưởng đóng vai trò là bệ đỡ cho toàn bộ công trình xây dựng, đảm bảo tính bền vững và ổn định của nhà xưởng theo thời gian. Chính vì thế, khi thiết kế nhà xưởng công nghiệp cần đảm bảo móng phải được tính toán kỹ lưỡng và đạt tiêu chuẩn sau:
- Kết quả khảo sát công trình
- Tính toán khả năng chống chịu của nhà xưởng đối với các tác động từ môi trường như động đất, bão, lũ…
- Cần đáp ứng các yêu cầu về công năng và cấu trúc công nghệ của nhà xưởng, cũng như điều kiện sử dụng trong suốt quá trình vận hành.
- Đảm bảo nền móng phải chịu được tải trọng của toàn bộ nhà xưởng, tuân thủ các quy định trong TCVN 2737:1995 về tải trọng của nền nhà xưởng.
- Yêu cầu về sinh thái và điều kiện tự nhiên cần được xem xét, các điều kiện này cũng ảnh hưởng đến việc thiết kế móng nhà xưởng.
- Phương án thiết kế khả thi: Chủ đầu tư cần xem xét và cân nhắc kỹ lưỡng các yếu tố kinh tế và kỹ thuật, sao cho phù hợp với điều kiện thực tế của chủ đầu tư.
Bên cạnh những tiêu chuẩn trên, khi thiết kế móng nhà xưởng bạn cần lưu ý thêm những điểm quan trọng sau:
- Khi thiết kế móng cho các cột này, cần đảm bảo móng được thiết kế chung cho hai cột liền kề để đảm bảo sự ổn định.
- Tường gạch, tường xây, đá hộc không có khung kết cấu: Trong trường hợp này, móng không được thiết kế quá sâu, tối đa chỉ 15cm. Đồng thời, cần có dầm đỡ tường, với yêu cầu mặt nền cao hơn mặt trên của dầm ít nhất 3cm.
- Môi trường nhiệt độ cao, ăn mòn: Nếu nhà xưởng được xây dựng trong môi trường có nhiệt độ cao hoặc có nguy cơ ăn mòn, vật liệu móng phải là các loại chịu nhiệt và chống ăn mòn phù hợp với điều kiện thực tế.
- Đặc điểm thủy văn: Móng cần được thiết kế linh hoạt, có thể là móng đơn, móng băng, móng cọc, hoặc móng bè, tùy thuộc vào đặc điểm thủy văn của khu vực xây dựng.
Mái và cửa mái trong thiết kế nhà xưởng công nghiệp cần được thiết kế đúng kỹ thuật, đây là hạng mục xây dựng không chỉ giúp đảm bảo công trình bền vững, khả năng chống chịu các tác động thời tiết mà vẫn đảm bảo cung cấp đủ nguồn sáng đáp cho không gian làm việc, tạo môi trường an toàn cho người lao động. Quy trình xây dựng hạng mục mái và cửa mái nhà xưởng cần tuân thủ các tiêu chuẩn sau:
Tiêu chuẩn thiết kế độ dốc mái:
|
Số thứ tự |
Loại mái |
Độ dốc |
Lưu ý |
|---|---|---|---|
|
1 |
Tấm lợp amiang xi măng |
30% - 40% |
|
|
2 |
Tôn |
15% - 20% |
|
|
3 |
Ngói |
50% - 60% |
|
|
4 |
Bê tông cốt thép |
5% - 8% |
Cần được trang bị khe nhiệt chống thấm, với khoảng cách khe là 24m dọc theo chiều dài nhà xưởng |
Tiêu chuẩn thiết kế cửa mái
- Cửa mái hỗn hợp: đối với cửa mái này không được chưa các thiết bị có khả năng tỏa nhiệt có thể gây nguy hiểm. Cửa mái hỗn hợp cần được lắp kính thẳng đứng với độ dày trên 3mm, chiều dài cửa không quá 84m và phải cách cột đầu nhà ít nhất một bước.
- Cửa mái thông gió: cần có mái bạt đua chống mưa với góc không lớn hơn 15 độ. Nếu có nan chớp nghiêng, góc chống mưa có thể lên tới 45 độ. Vật liệu làm nan chớp phải có độ bền cao và không dễ vỡ.
Tiêu chuẩn thiết kế hệ thống thoát nước mưa:
- Mái nhiều nhịp: tùy thuộc vào mái nhà xưởng được làm bằng vật liệu xây dựng gì để có thể đưa ra phương án thiết kế hệ thống thoát nước. Hệ thống thoát nước mái cần được kết nối chung của nhà xưởng.
- Mái một nhịp: đối với loại mái này không cần thiết kế hệ thống thoát nước, Hệ thống thoát nước không cần thiết, vì nước mưa sẽ tự chảy theo nền mái.
.jpg)
Tường và vách ngăn nhà xưởng có thể được thiết dựa theo các đặt tính, quy mô và điều kiện sử dụng. Các dạng tường phổ biến như: tường chịu lực, tường tự chịu lực và tường chèn khung.
Vật liệu xây tường thường được sử dụng có thể là gạch, đá tự nhiên, tấm amiăng xi măng hoặc tấm bê tông cốt thép. Đặc biệt, khi sử dụng tấm amiăng xi măng hoặc vật liệu nhẹ, phần chân tường nên làm bằng gạch, đá tự nhiên hoặc bê tông, cần đảm bảo cao hơn mặt nền hoàn thiện ít nhất 0,03m.
Chân tường gạch cần có lớp chống thấm nước mưa bằng bitum hoặc vật liệu chống thấm khác. Ngoài ra, lớp chống ẩm dưới chân tường phải sử dụng vữa xi măng mác 75, có chiều dày 20cm và được đặt ngang theo cao độ mặt nền hoàn thiện.
Tường ngăn giữa các phân xưởng phải có thiết kế linh hoạt, dễ dàng tháo lắp để đáp ứng nhu cầu thay đổi mặt bằng khi công nghệ sản xuất hoặc thiết bị cần điều chỉnh. Vật liệu làm tường ngăn có thể là tấm bê tông cốt thép, bê tông lưới thép, lưới thép có khung gỗ hoặc khung thép, tấm gỗ dán, ván ép…
Đối với nhà xưởng có nhịp nhỏ hơn hoặc bằng 12m và chiều cao cột không quá 6m, có thể thiết kế tường chịu lực để đảm bảo tính ổn định và chịu tải của công trình.
Khi thiết kế nhà xưởng sản xuất, cần tận dụng tối đa cửa sổ, cửa đi và lỗ thông gió để đảm bảo hệ thống thông gió và ánh sáng tự nhiên đạt hiệu quả nhất. Thiết kế hệ thống cửa sổ cần đáp ứng các yêu cầu sau:
- Đối với cửa sổ có độ cao dưới 2,4m tính từ mặt sàn, cần thiết kế dạng có thể đóng mở linh hoạt.
- Trong trường hợp cần chống gió bão ở các khu vực thường xuyên gặp bão lũ, các khu vực này cần lắp kính ở độ cao trên 2,4m phải được lắp cố định vào khung.
Quy trình thiết kế nhà xưởng không cố định mà tùy thuộc vào yêu cầu cụ thể của từng doanh nghiệp. Tuy nhiên, nhìn chung, quá trình thiết kế bao gồm các bước cơ bản sau:
Thiết kế cơ sở được xem là giai đoạn khởi đầu trong quy trình thiết kế xây dựng, giúp định hình tổng quan các thông số kỹ thuật của nhà xưởng. Thiết kế cơ sở bao gồm hai phần chính: thuyết minh và bản vẽ.
Phần thuyết minh mô tả tổng quan:
- Cơ sở hạ tầng và mặt bằng xây dựng.
- Phương án thiết kế, bao gồm kết cấu nhà xưởng, kiến trúc, công nghệ áp dụng, phòng chống cháy nổ, bảo vệ môi trường và hệ thống kỹ thuật.
- Phương án kết nối giữa các hạng mục thi công với hệ thống hạ tầng kỹ thuật chung.
Bản vẽ thiết kế cơ sở bao gồm:
- Bản vẽ mặt đứng, mặt ngang và mặt cắt của nhà xưởng.
- Bản vẽ kết cấu chính.
- Bản vẽ kiến trúc.
Thiết kế bản vẽ thi công nhà xưởng được thực hiện dựa trên tài liệu khảo sát thực tế và các dự toán của kiến trúc sư. Bản vẽ này cần đáp ứng đầy đủ các yêu cầu sau:
- Cung cấp thông số kỹ thuật chi tiết, rõ ràng, đảm bảo tính chính xác trong thi công.
- Cấu tạo nhà xưởng phải tuân thủ các quy chuẩn xây dựng và tiêu chuẩn kỹ thuật hiện hành.
- Lựa chọn vật tư phù hợp, đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về chất lượng và điều kiện thi công.
Trong quá trình thiết kế nhà xưởng công nghiệp cần lưu ý các vấn đề sau để đảm bảo nhà xưởng hoạt động ổn định và đáp ứng tốt nhu cầu sản xuất:
- Tính toán thông số kỹ thuật dựa trên tổng diện tích mặt bằng, tiêu chuẩn xây dựng và yêu cầu cụ thể của doanh nghiệp.
- Dự trù các rủi ro có thể phát sinh trong quá trình thi công và đề xuất phương án khắc phục ngay từ giai đoạn thiết kế.
- Chú trọng đến hệ thống đường dẫn cho máy móc, thiết bị nhằm đảm bảo sự tối ưu trong vận hành.
- Đánh giá mức độ tương thích giữa bản vẽ thiết kế và vật tư sử dụng để tránh sai sót trong thi công.
- Lập dự toán sơ bộ về chi phí đầu tư cho các hạng mục quan trọng như hệ thống thông gió, chiếu sáng, PCCC, làm mát, chống sét… để tối ưu thiết kế nhà xưởng.
- Kiểm tra chặt chẽ bản vẽ thiết kế nhằm tránh sai sót kỹ thuật, đảm bảo công năng sử dụng và an toàn cho người lao động.
- Thiết kế mặt bằng phù hợp với địa hình, đồng thời có phương án mở rộng quy mô khi cần thiết.
- Đề xuất phương án thiết kế phù hợp với ngân sách đầu tư và nhu cầu sản xuất của doanh nghiệp.
Việc đầu tư vào thiết kế nhà xưởng mang lại nhiều lợi ích quan trọng cho doanh nghiệp, bao gồm:
- Tối ưu hóa không gian: một bản thiết kế thông minh giúp tận dụng tối đa diện tích nhà xưởng, sắp xếp máy móc, thiết bị và phân chia các khu vực làm việc một cách khoa học, tạo ra không gian làm việc logic và đạt hiệu quả tối đa.
- Tối ưu hóa quy trình sản xuất giúp tiết kiệm thời gian, nhân công làm việc từ đó tăng năng suất sản xuất và giảm chi phí vận hành.
- Tạo môi trường làm việc tốt, khoa học, thông thoáng, đủ ánh sáng và tiện nghi giúp cải thiện môi trường làm việc, tạo động lực cho công nhân, từ đó nâng cao năng suất lao động.
- Giảm thiểu các rủi ro về an toàn lao động, bản thiết kế xây dựng đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn an toàn, đảm bảo an toàn cho người lao động và tài sản của doanh nghiệp.
- Thiết kế nhà xưởng thông minh giúp tối ưu hóa vật liệu xây dựng, giảm thiểu chi phí xây dựng và thời gian thi công. Bên cạnh đó, giảm chi phí vận hành và bảo trì.
- Nhà xưởng hiện đại xây dựng hình ảnh doanh nghiệp tăng độ uy tín, tạo ấn tượng tốt với khách hàng và đối tác.
Một nhà xưởng được đầu tư vào thiết kế không chỉ giúp tối ưu chi phí mà còn mang lại hiệu quả lâu dài, đảm bảo tính bền vững và khả năng cạnh tranh cho doanh nghiệp.
BIC hy vọng qua bài biết này, chủ đầu tư sẽ có cái nhìn tổng quan về thiết kế nhà xưởng và có thể đưa ra các quyết định đầu tư phù hợp trong dự án xây dựng nhà xưởng của mình. Nếu bạn đang quan tâm đến dịch vụ thiết kế nhà xưởng hãy liên hệ BIC để được tư vấn các vấn đề pháp lý và các phương án xây dựng nhà xưởng hiệu quả, tối ưu chi phí và nguồn lực đầu tư.
